Mam dla was ciekawostki. Być może dla niektórych z was, być może dla wszystkich, a być może dla żadnej z was, ja dowiedziałam się niedawno. Nawiązują one do ostatniego akapitu w istniej sekcji, który można lepiej zrozumieć wiedząc trochę na temat Qur'anu: a) tego jak został objawiony / zesłany, b) jak go rozprzestrzeniono, c) jak go spisano i d) jak został upowszechniony. Przeczytałam o tym we wstępie do książki Maulany Mufti 'ego Muhammada Szafi 'ego pt. „Ma'ariful Qur'an”, która jest wszechstronnym komentarzem Qur'anu.

Pierwsza ciekawostka dotyczy chronologii objawienia. Qur'an jest chroniony i zabezpieczony na "Tablicy Strzeżonej" (Lałh al-Mahfuz) według 85:21-22: "To zaś jest Qur'an godny chwały - na tablicy strzeżonej!" Jego zesłanie odbyło się dwukrotnie.

            Pierwszy raz został on zesłany do al-Bayt al-Izzah albo al-Bayt al-Ma'mur, który jest miejscem czci dla aniołów, a który znajduje się na firmamencie świata na przeciwko Ka'by. Stało się to podczas Nocy Przeznaczenia (Laylat al-Qadr), według przekazu ibn Abbasa (raa) Qur'an został wtedy zesłany w całości za jednym zamachem.

            Drugi raz został on zesłany na pierś naszego Proroka (saw). Tym razem jednak nie w całości, lecz po trochu w przeciągu 23 lat. Objawienie zaczęło się, gdy Prorok (saw) miał 40 lat, w Grocie Hira i też podczas Nocy Przeznaczenia, jakkolwiek dokładna data nie jest znana, wiadomo tylko, że Noc ta ma miejsce podczas Ramadanu. Pierwszymi wersami były 96:1-3 z Sury al-Alaq, po czym objawienie było wstrzymane przez 3 lata (okres ten nazywa się 'fatrah'). Istnieją też opinie, że okres ten trwał tylko pół roku albo i tyle ile zajęło zejście z Hiry (te opinie są dyskutowane w dziele Qadiego Ijada pt.az-Szifa). Po tym czasie, pierwsze wersy, jakie anioł Gabriel (as) mu (saw) objawił, były wersami z Sury al-Muddaththir.

Druga: Niektóre wersy nazywają się Makkijjah albo Makki, a inne Madanijjah albo Madani. Nie chodzi tutaj o miejsce objawienia tych wersów czy sur, Makki ayat zostały objawione przed Hijra, a Madani po niej, do tego stopnia, że, według „Ma’ariful Qur’an”, do Makki ayatow zaliczają się wersy zesłane podczas Miradżu w Minie czy w Arafat i nawet te, które zostały zesłane podczas samej podroży z Mekki do Medyny, a do Madani ayatow zaliczają się te, które zostały objawione podczas wielu wypraw wojennych Proroka czy pod Hudaybijah, a nawet tych, które zostały objawione podczas zdobycia Mekki. Istnieją też zasady, według, których można rozpoznać, które ayaty Makki, a które Madani. Podam wam kilka:

Makki

Madani

Krótkie sury

Długie sury

Zwracają się: O ludzie!

Zwracające się: O wierni!

Są na temat: Tałhidu, Achira, Qijamah, (monoteizmu, życia przyszłego, Dnia Sądu) wydarzenia dot. minionych pokoleń

Są na temat: prawa rodzinnego i socjalnego, dżihadu, ograniczeń i obowiązków, hipokrytów

Przeciwko: bałwochwalcom                                             

Przeciwko: ludziom Księgi: żydom i chrześcijanom

Styl: trudny, tj. zawiera wiele metafor, alegorii, porównań, wyczerpujące słownictwo                       

Styl: łatwy do zrozumienia

słowo kalla, występuje tylko w wersetach Mekkańskich, pojawia się 33 razy w 15-stu surah drugiej połowy Qur’anu.

 

                               

Trzecia: dot. HURUF. 'Huruf' zn. czytanie Qur'anu. Sahih Muslim przekazuje (to nie jest dokładne tlum., ale moje własne słowa), że gdy Prorok (saw) siedział nad stawem Banu Ghifar, przyszedł do niego (saw) Gabriel (as) i oznajmił mu (saw), że Bóg nakazuje mu (saw) powiedzieć swojej wspólnocie, aby czytali Qur'an na jeden sposób. Prorok (saw) poprosił o wybaczenie i powiedział, że ludzie nie są w stanie tego uczynić. Ta konwersacja powtórzyła się (za drugim razem 2 sposoby czytania, za trzecim 3), aż za czwartym razem Gabriel(as) oznajmił mu (saw) o siedmiu metodach, które są dozwolone i ktokolwiek śledziłby jedną z nich, jego recytacja byłaby poprawna. Sahaba (raa) uczyli się z Prorokiem (saw) recytować Qur'an na inne sposoby, niektórzy zapamiętali jedno czytanie, inni 2, 3 lub wszystkie 7.

Czwarta: W jaki sposób Qur'an był przechowywany czy zabezpieczany?

Za czasów Proroka (saw), pisanie i czytanie były rzadkością, Bóg obdarzył Arabów dobrą pamięcią, taką że potrafili pamiętać długie wiersze, swoje genealogie, a nawet genealogie swoich koni! Tak więc najpierw Qur'an był przechowywany w pamięci i w taki też sposób został wpierw rozprzestrzeniony. Istniał też Qur'an w formie pisemnej, uporządkowany przez Proroka (saw) i zapisany pod jego (saw) nadzorem, jakkolwiek nie było jednego pełnego egzemplarza. Qur'an spisany był na płytach kamiennych, pergaminie, na liściach palmy, na kawałkach bambusa, kościach zwierząt i czasem na kawałkach papieru. W takiej formie różne części Qur'anu były w posiadaniu różnych towarzyszy (raa), którzy pisali je przy Proroku (saw). Istniały też prywatne zapiski towarzyszy (raa), które spisywali sami dla własnego przypomnienia. Pisarzami Proroka (saw) miedzy innymi byli: Abu Bakr, Umar, Uthman, Ali, Zubair ibn Ałłam, Mu'ałiyah, Mughirah ibn Shu'bah, Thabit ibn al-Qajs, Zaid ibn Thabit (raa).

Za czasów kalifatu Abu Bakra (raa), po bitwie pod Jamamah, Umar (raa) oznajmił Kalifowi, że wielu Huffaz (l.mn. od hafiz zn. ci, którzy znają na pamięć cały Qur’an) poległo w walce i że jeśli tak dalej pójdzie, to część Qur'anu może kompletnie zaginać. Abu Bakr (raa) posłał po Zaida ibn Thabit (raa), który spisywał objawienie dla Proroka (saw) i który był też hafizem Qur'anu, i dał mu zadanie zebrania części Qur'anu w całość. Zaid (raa) zebrał Qur'an używając następujących metod, gdy ktoś przyniósł mu wers:

  1. Sprawdzał, czy sam ten wers pamięta;

  2. Sprawdzał, czy Umar (raa) ten wers pamięta. (Umar ibn al-Chattab (raa) był hafizem i pomagał przy tym projekcie);

  3. Spisany wers był akceptowany jedynie wtedy, gdy dwóch godnych zaufania świadków zaświadczyło, że wers ten został napisany w obecności Proroka (saw);

Następnie, wersety, które spisali dla siebie rożni Sahaba (raa), zostały zebrane.

Zaid (raa) pisał każdą surę na osobnym kawałku papieru (w słowniku angl. „folio” - arkusz papieru złożony na pół, aby otrzymać dwie kartki), a wersety uporządkowane zostały według zaleceń Proroka(saw). Kopia ta została nazwana UMM, co dosłownie znaczy 'matka', a w przenośni 'oryginał'.

Ten Qur'an był w posiadaniu Abu Bakra (raa), po jego śmierci miał go Umar (raa), który przekazał go swojej córce, żonie Proroka (saw) Hafsie (raa).

Za czasów kalifatu Uthmana ibn Affan (raa), Islam rozszerzony został na Bizancjum i Iran. Nowi muzułmanie uczyli się Qur'anu od różnych towarzyszy (raa) Proroka (saw), którzy nauczali według huruf, które znali. Nowi muzułmanie nie wiedzieli jednak, że te różne wersje Qur'anu są dozwolone. Ludzie z Syrii, czytający Qur'an jak Ubay ibn Ka'b (raa) i ludzie z Iranu, czytający Qur'an jak Abdullah ibn Masud (raa) spierali się ze względu na różnice w recytacji aż do tego stopnia, że nazywali się wzajemnie kafir! Hudhajfa ibn Al-Jaman (raa) zauważył ten problem, podczas zbrojnego dżihadu na armeńsko -azerbejdżańskim froncie. Po powrocie do Medyny poszedł do Kalifa i przedstawił mu sytuację, stwierdzając, że coś musi być zrobione zanim Ummah wpadnie w sidła poróżnienia w Księdze Boga tak jak przed nią wpadli żydzi i chrześcijanie. Uthman (raa) zauważył podobny problem w Medynie. Istniały wówczas różne szkoły nauczające qira'ah (gałęź nauki ucząca recytacji Qur’anu, która dała wtedy wzrost uczonym, recytatorom (qari) i hafizow Qur'anu), które różnie uczyły, a ich uczniowie kłócili się o poprawność w ich recytacji, aż włączyli w to swoich nauczycieli, a ci deklarowali Qur'an jako poprawny jeśli był recytowany tak jak oni nauczali albo jako niepoprawny. Z powodu tego problemu, Uthman (raa) zwołał naradę towarzyszy (raa) i zdecydowano, że trzeba zjednoczyć się na Księdze Boga, żeby zaprzestano jej zaprzeczać czy kocic się o nią.

Uthman (raa) poprosił Hafse (raa) o jej kopię Qur'anu, którą miał jej zwrócić po skopiowaniu. Hafsa (raa) kopie tą mu wysłała. Uthman (raa) powołał grupę 4, do której należeli: Zaid ibn Thabit, Abdullah ibn Zubair, Said ibn al-Aas i Abdur-Rahman ibn Harith ibn Hisham (raa), z których pierwszy z nich był z Ansar, a pozostali byli z Qurejsz. Ma to znaczenie, ponieważ Uthman (raa) dał przewagę tym z Qurejsz, w razie niezgody pomiędzy nimi, ponieważ Qur'an został objawiony w ich języku. W toku pracy dołączono do tej czwórki wielu innych do pomocy. Wprowadzono poniższe ulepszenia do kopii z czasów kalifatu Abu Bakra (raa):

  1. Sury, które były na osobnych arkuszach zaaranżowano w odpowiedniej kolejności w jednej księdze;

  2. Napisano ją bez kropek i bez kresek, tak że mogła być czytana na którykolwiek z siedmiu huruf - tym sposobem nie można było się spierać z powodu Księgi Boga;

  3. Przepisano nowo zorganizowany Mus’haf kilkakrotnie, niektórzy twierdzą, że przygotowano wówczas 5 kopii, inni, że 7, faktem jest, że wysłano kopie do: Mekki, Syrii, Jemenu, Bachrejnu, Basry i do Kufy, a jedną pozostawiono w Medynie. Z każdą kopią wysłano nauczyciela recytacji;

  4. Ponownie sprawdzono kopie Abu Bakra (raa), używając podobnych metod do metod Zaida (raa), tym sposobem odnaleziono oddzielnie napisany wers z Sury al-Ahzab z Thabitem al-Ansari (raa) [nie oznacza to, że tylko on o nim wiedział, wers ten znany był też przez innych, ale mógł on być tylko przyjęty od niego, ze względu na 3cie kryterium Zaida (raa) - patrz powyżej].

Następnie, z rozkazu Uthmana (raa) spalono wszystkie inne kopie, żeby nie było różnic.

Piąta: dot. kropek i kresek. Te zostały wprowadzone, gdy Islam rozszerzył się na ludzi nie-arabskiego pochodzenia, aby też mogli czytać Qur'an. Wymieniono tutaj parę różnych przekazów, jeśli chodzi o osobę, która je wprowadziła. Dwa imiona są bardziej znane: Abu al-Asład ad-Du'ali (mówiono, że to on wprowadził oba, ale zamiast kresek, użyl kropek) i Hadżdżadż ibn Jusuf (który ponoć wprowadził kreski dla rozróżnienia jednych od drugich) z pomocą Hasana al-Basri 'ego, JahJi ibn Ja'mura i Nasra ibn Asima al-Lajthi.

Szósta: Recytacja Qur'anu w dzisiejszej wersji jest według Hafs ibn Sulajman (zm.180 Hidżri), której nauczył się od Asima ibn Abi an-Nadżud al-Asadijj (zm.127Hidżri), który nauczył się recytacji od Abdullah ibn Masud (raa) poprzez Zirr ibn Hubajsh i recytacji Ali 'ego (raa) poprzez Abu Abdur-Rahman Sulami.

Siódma: Ostatnim wersem jaki został objawiony jest "I bójcie się Dnia, kiedy zostaniecie sprowadzeni do Allah!" (2:281). Stało się to 10tego Zul - Hidżdża 10 roku po Hidżra (A.H), podczas ostatniej pielgrzymki Proroka (saw), a 80 lub 90 dni później Prorok (saw) opuścił ten świat. Oznacza to też, że ostatnią Surą objawioną w pełni, była Sura al-Baqara.